मनाङ, असोज ५ गते । हिमाली जिल्ला मनाङमा फापर खेती फस्टाउँदै गएको छ । धान, मकै र कोदो नफल्ने यहाँ फापर खेती राम्रो हुन थालेपछि किसान हौसिएका छन् । फापरले उनीहरूलाई आत्मनिर्भर पनि
बनाएको छ ।
यहाँका सबै गाउँपालिकाका किसानले फापर खेती गरेका कृषि कार्यालयले जनाएको छ । गत आर्थिक वर्षमा २२० हेक्टरमा फापर लगाएकोमा ५३६ मेट्रिकटन उत्पादन भएको थियो । कृषिका प्राविधिक सहायक महेश पाख्रिनका अनुसार फापरको खेतीको क्षेत्रफल र उत्पादन बढ्दो छ ।
आर्थिक वर्ष ०६९÷७० मा २८५ हेक्टर क्षेत्रफलमा फापर खेती गरिएकोमा ४९८ मेट्रिक टन उत्पादन भएको थियो । आर्थिक वर्ष ०७०÷७१ मा २८५ हेक्टरमै खेती गरिएकोमा ५१३ मेट्रिक टन उत्पादन भएको थियो । यसरी क्रमशः फापरको उत्पादन बढ्दै गएको पाख्रिनको भनाइ छ । स्थानीयले एक वर्ष गहुँ रोप्ने र अर्को वर्ष फापर रोप्ने गरेका छन् ।
तल्लो मनाङभन्दा निस्याङ भ्यालीले चिनिएको माथिल्लो मनाङमा यसको खेती बढी हुने गरेको छ । स्थानीयले यसलाई पर्यटनसँग जोड्दै खेती गरिरहेको हुम्डेका किसान राजु गुरुङले बताउनुभयो । हामीले खेती गर्दै आएको फापर यहाँको रैथाने हो, अर्गानिक हो, उहाँले भन्नुभयो, यहाँ आउने पर्यटकलाई खुवाउँछौँ । उनीहरू विशेष रूपले मन पराउँछन् । फापरको पीठोबाट तयार पारिएको ढिँडो र रोटी पोषिलो हुने स्थानीय बताउँछन् ।
कृषि कार्यालयका अनुसार होटल व्यवसायमा आबद्ध स्थानीयले प्रायः फापरको खेती गरेका छन् । अन्नपूर्ण पदमार्ग भएकाले यहाँका धेरै जनाले होटल सञ्चालन गर्दै आएका छन् ।
यसबेला माथिल्लो मनाङमा फापर फुलिसकेको छ । पर्यटकले फापरको परिकार मात्रै नभएर फापर खेतीलाई पनि मन पराउने गरेका छन् । पदमार्गमा आउनेले फापर खेती हेर्न लोभिने गरेको स्थानीय बताउँछन् । कृषि कार्यालयका अनुसार स्थानीयले परम्परागत रूपमा गर्दै आएको फापर खेतीको अध्ययन अनुसन्धान हुन आवश्यक छ । यहाँको फापर पुरानो रैथाने जातको हो । तराईमा तीते फापर र हिमालमा मिठे फापरको खेती हुने गर्छ ।
मनाङमा फापर खेतीले पर्यटक भित्र्याउन सहज बनाएको छ । यहाँको लोभलाग्दो फापर खेती हेर्न आन्तरिक र बाह्य पयर्टकहरू आउने गरेका छन् ।