हाइ काढ्नुलाई निद्राको संकेत वा अल्छीपनाको द्योतकको रुपमा लिइन्छ । तपाइँले दिउसोमा अकस्मात आउने हाइलाई लुकाउनको लागि मुख बन्द गरीगरी समेत हाइ काढ्नुहुन्छ होला । तर अब यसो नगर्नुस् यदि हाइ आउँछ भने जुनसुकै बेला मुख खोलेर मज्जाले हाइ गर्नुस् ।
किनकी हाइ काढ्नु तपाइँको अल्छिपना वा सुताहापनाको द्योतक हेाइन । यसले तपाइँ बुद्धिमान तथा स्मार्ट हुनुहुन्छ भन्ने दर्शाउँछ ।
वैज्ञानिकहरुले मानिसले मानिसको मस्तिष्कको आकार र उसले हाइ काढ्ने क्रियाबीच गहिरो सम्बन्ध हुने र मस्तिष्क जति ठूलो तथा जटिल भयो मानिसले उति नै लामो हाइ काढ्ने निष्कर्ष निकालेका छन् ।
त्यसैले धेरै तथा लामो हाई काढ्ने मानिससँग जन्मजात क्षमता धेरै हुने र ऊ बढि स्मार्ट तथा बुद्धिमान हुने ठहर वैज्ञानिकहरुको छ ।
मानिस लगायत बाँदर, चिम्पान्जी जस्ता प्राइमेट वर्गका जिवहरुमा अन्य जनावरमा भन्दा निकै लामो हाइ आउँछ । यसको कारण उनीहरु अरुभन्दा बढि बुद्धिमान हुन्छन् ।
वैज्ञानिकहरुले हाइ किन आउँछ भन्ने कुराको कारण समेत पत्ता लगाउने कोसिस गरेका छन् । उनीहरुका अनुसार मस्तिष्कलाई शितल तथा शान्त बनाउनका लागि हाइ काढिन्छ, सम्भवतः ।
यद्यपि सरीरमा हाइ काढ्नुको खास कारण तथा प्रभाव अहिलेसम्म पनि रहस्यमै छ । थकाई लागेको, भोक लागेको तथा दिक्क लागेको जस्ता अवस्थामा पनि हाइ निकै आउँछ । त्यस्तै अरु मानिस तथा जनावरहरुले हाइ काढेको देख्दा पनि स्वतःस्फूर्त रुपमा हाइ आउँछ ।
यतिमात्र होइन कसैसँग फोनमा कुरा गरिरहँदा अर्को मान्छेले हाइ काढेको सुनियो भनेपनि हाइ आउाछ कहिलेकाहीँ ।
कतिपय वैज्ञानिकहरुले हाइ काढेपछि मस्तिष्कमा पर्याप्त अक्सिजन पुग्ने बताउँछन् । कतिले चाहीँ यसको सामाजिक महत्वसँग जोड्दै आफु थाकेको वा दिक्क लागेको कुरा अरुलाई जानकारी दिनका लागि प्राकृतिक रुपमा हाइ आउने गरेको बताउँछन् ।
त्यस्तै शत्रु सिकारी जिवबाट बच्नुपर्ने जनावरका लागि समूहका एक अर्कालाई सतर्क राख्नका लागि समेत हाइ कढाइको विकाश भएको हुनसक्छ ।
युनिभर्सिटी अफ न्युयोर्कका शोधकर्ताहरुले गरेको यस सम्बन्धी शोध बायोलोजी लेटर्स नामक जर्नलमा प्रकाशित छ ।
शोधकर्ताहरुले विभिन्न २४ प्रजातिका १७७ जिवहरुले काढेका २०५ हाइको पूर्ण अध्ययन गरे । त्यसक्रममा मानिसको हाइ कढाइको औषत समय ७ सेकेण्ड थियो भने अफ्रिकी हात्तीको ६ सेकेण्ड । त्यस्तै उँटेको ५ सेकेण्ड रहेको पाइयो ।
onlinekhabar
