भाद्र १३, २०७३- पूर्व राष्ट्रपति डा.रामबरण यादव प्रोष्टेट ग्रन्थीको क्यान्सर उपचारको लागि अमेरिकास्थित भर्टिकुटी युरोलजी इन्स्टिच्युट, हेनरी फोर्ड अस्पताल जाने भएका छन् ।

७५ वर्षीय यादवलाइ केहीअघि त्रिवि शिक्षण अस्पतालमा परीक्षण गर्दा प्रोष्टेट ग्रन्थीको क्यान्सरको शंका गरिएको थियो । यसपछि भारतको चन्दीगढ स्थित स्नातकोक्तर चिकित्सा शिक्षा एवं अनुसन्धान संस्थानमा वायोप्सी गराउदा क्यान्सर किटान गरिएको हो ।

‘हाल प्रोष्टेट गन्थ्रीको भित्र नै क्यान्सर छ, बाहिर फैलिएको छैन’, उनका छोरा एवं सांसद डा.चन्द्रमोहन यादवले कान्तिपुरसँग भने । पूर्व राष्ट्रपति उपचारको लागि असोज १ गते अमेरिका जाने कार्यक्रम छ ।

यादवको प्रोष्टेट ग्रन्थीमा देखिएको क्यान्सरयुक्त गाँठाे विस्तारै फैलिने खालको छ । यसको शल्यक्रिया लगायतका विभिन्न प्रकृयाबाट उपचारपछि उनी पूर्ण निको हुने र सामान्य अवस्थामा फर्किने डा. यादव बताउँछन् ।

अस्पतालले शल्यक्रिया बुक गर्न ३५ हजार अमेरिकी डलरको शुल्क पहिले नै पठाउनु पर्ने जनाएको छ । यस्तै सम्पूर्ण उपचार प्रकृयामा करिव ६३ हजार अमेरिकन डलर खर्च हुने आँकलन गरिएको छ ।

डा.यादवका अनुसार उपचारमा अधिकतम करिव ८३ लाख रुपैयाँ जति खर्च हुनसक्ने आँकलन गरिएको छ ।

के हो प्रोष्टेट र यसको क्यान्सर ?

प्रोष्टेट पिसावको नलीको माथिल्लो भागको चारै तर्फ हुने एउटा ग्रन्थी हो । यो ग्रन्थी ओखर आकारको  हुन्छ । यसको काम वीर्यमा रहेको एउटा तरल पदार्थ निर्माण गर्नु हो । प्रोष्टेट क्यान्सर सामान्यतया ५० नाघेका पुरुषहरुमा हुने सम्भावना हुन्छ । प्रोष्टेट क्यान्सरको जानकारी सुरुको अवस्थामा पाए उपचार सजिलै हुन्छ ।

प्रोष्टेट क्यान्सर प्रभावितलाई पिसाब रोक्न नसक्ने, पिसाव फेर्दा रोकी रोकी हुने, पिसाब फेर्दा पोल्ने र दुख्ने जस्ता लक्षण देखिन्छ । पिसावमा रगत वा वीर्य आउनु पनि यसको लक्षण हो । कमरको तलको भागमा धेरै दुख्ने जस्ता लक्षण देखिन सक्छ ।

तर, प्रभावितमा सुरुमा कुनै पनि लक्षण नदेखिन पनि सक्ने औंल्याउँदै क्यान्सर विशेषज्ञ सुदीप श्रेष्ठ भन्छन, ‘५० वर्ष नाघेपछि सबै पुरुषले प्रोष्टेट क्यान्सरको सुरुको अवस्था पत्ता लगाउन डिजिटल रेक्टल परीक्षण (मलद्वार भित्र औला राखेर गरिने जाँच) र रगतमा पीएसएको स्तर जाँच वर्षेनी एक पटक गराउनु धेरै राम्रो हो ।’

यो क्यान्सर पत्ता लगाउन वायोप्सी परीक्षण आवश्यक मानिन्छ । वायोप्सीको माध्यमले यो क्यान्सर शरीरमा कुन गतिले फैलिरहेको थाहा हुन्छ । यस्तै, क्यान्सर शरीरको अन्य भागलाइ प्रभावित गरे नगरेको जान्न वोन स्क्यान र सिटी स्क्यान लगायतका अन्य परीक्षण गराउन सकिन्छ ।

यसको उपचारअन्तर्गत शल्यक्रिया, हार्मोन थेरापी र किमोथेरापी समेत गरिन्छ । यति मात्र नभएर शल्यक्रिया गरेपछि समेत कहिलेकाही औषधि र विकिरण उपचार गरिन्छ । यो क्यान्सर प्रारम्भिक अवस्थामा थाहा पाइए उपचार पूर्ण सम्भव रहेको डा.श्रेष्ठ बताउँछन् ।

परिवारमा कसैलाइ प्रोष्टेट क्यान्सर हुनेहरु यो रोगको जोखिममा हुन्छन् । सामान्यतया यो ५० माथिको पुरुषमा देखिन्छ । कम उमेरको पुरुषमा यो क्यान्सर हुने जोखिम धेरै कम हुन्छ ।