नरेन्द्र ढकाल/गोरखा

फागुन १३ गते । भूकम्प गएको लामो समयसम्म घर बनाउन नसकेकाहरुको विशेष प्रविधिमा घर निर्माण सुरु भएको छ । भारत सरकारको सहयोगमा सञ्चालित नेपाल भारत पुर्ननिमाण परियोजना मार्फत सिरानचोक गाउँपालिका अन्र्तगत ७ वटा घरको निर्माण थालिएको छ । ‘वडाको सिफारिसमा शंकटासन्ना अबस्था रहनुभएका पिडितहरुको घर निर्माण कार्य सुरु गरेका छौं’ उक्त कार्यक्रमका टोली प्रमुख इन्जिनियर नरेश निदालले भने ‘तारजाली जस्ता प्रविधिमा उहाँको घर निर्माण हुन्छ ।’

थोरै लागतमा पुरानै घरको ढुंगा माटो र काठपात प्रयोग गरी उक्त घर बनाइएको छ । आर्थिक अबस्था कमजोर रहेका, एकल महिला, अपाङ्गता भएका पिडितहरुको छनौट गरी भूकम्प प्रतिरोधी घर निर्माण थालिएको हो । ‘हामीलाई वडाले छनौट गरी नाम दिनुभएका ७ वटा घर अहिले बनिरहेका छन’ उनले भने ‘लक्ष्य त हाम्रो १५ वटा सम्म बनाउने छ । यो प्रविधि परिक्षण पनि हो बिस्तारै अरु थप हुँदै जान्छ ।’ हालसम्म नबनाएका र डिपिसी गरेको लामो समयसम्म घर बनाउन नसकेकाहरुलाई सहयोग गरिएको छ ।

उक्त घर बनाउनका लागि आवश्यक सबै लगत स्टमेट, करिब ५० हजारको तारजाली र जस्ता, दक्ष जनशक्ति र प्राविधिक सहयोग गरिएको ई. निदालले बताए । ‘यो दुईकोठ घरका लागि हामीले गरेको सहयोग हो’ उनले भने ‘यी घर कम्पिट रुपमा स्थानीय निर्माण सामाग्री र सरकारले दिएको अनुदान लागतमै बनाउने हाम्रो प्रयास छ ।’ तारजाली प्रविधिमा बनेका घर सरकारले दिएको ३ लाख अनुदान भित्र बन्ने उनले दाबी गरेका छन् । ढुंगा र माटोको जोडाइमा बनेका ती घरको गारोमा जस्तोको बन्धन र तारको जाली लगाइएको छ । उक्त प्रवधिमा बनेको घर पूर्ण रुपमा भूकम्प प्रतिरोधी हुने निदालले बताए । शंकटासन्ना अबस्थामा रहेका पिडितको घर निर्माणसँगै किस्ता उपलब्ध गराउन प्राधिकरणसँग समन्वय गरिएको नेपाल भारत पुर्ननिर्माण परियोजनाले जनाएको छ ।

घर निर्माण सुरु भएसँगै स्थानीय पनि खुसी भएका छन् । ‘एक्लै छु आफू केही गर्न सक्दिन, भूकम्पले घर भत्काएपछि भाइसँग बस्ने गरेको छु’ सिरानचोक ६ गाँखुकी रणकुमारी श्रेष्ठले भनिन ‘उहाँहरु आएर घर बनादिनुभएको छ अब त आफ्नै घरमा बस्न पाउने भएँ, धेरै खुसी छु ।’ एकल महिला समेत रहेका रणकुमारीको घर वडा कार्यालयको सिफारिसमा निर्माण गरिएको हो ।

यसैगरी वडा नम्बर ३ हर्मीका रामबहादुर गुरुङ्गले पनि घर निर्माण भएकोमा खुसी व्यक्त गरेका छन् । ‘बनाउन सकिएन भने ठुलो चिन्ता लागेको थियो’ शारिरीक रुपमा अशक्त रहेका उनले भने ‘उहाँहरु आएर घर उभ्यादिदै हुनुहुन्छ साह्रै खुसी लागेको छ ।’ रोजगारीको शिलशिलामा १० वर्ष भन्दा बढि साउदी अरब बसेका उनको एकपट्टी हातखुट्टा चल्दैन । श्रीमती ज्ञानमायाँले ज्याला मजदुरी गरेर परिवार पाल्दै आएकी छिन् । आर्थिक अभावका कारण भूकम्प गएको ४ वर्ष पुग्दा लाग्दा घर निर्माण सुरु हुन सकेको थिएन ।

लेखकबाट थप:

• लकडाउन नियम उलंघन गरेपछि सेल्टिक र एबरडीनबीचको खेल स्थगित
• पारिवारीक बनमा ठकुरी
• नेपालमै बन्छ विश्वका ७० देशलाई चाहिने आँखाको लेन्स
• सबै वडामा स्वास्थ्य चौकी बनाउने योजना
• टेष्ट वरियतामा कोहली शिर्ष स्थानमा उग्लिए