पुस ९, २०७३- प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहाल र सत्तारूढ कांग्रेस सभापति शेरबहादुर देउवाले संविधान संशोधनको विषयलाई लिएर जारी गतिरोध फुकाउन प्रतिपक्षी एमालेसँग वार्ता गर्ने निर्णय पुस २ को बालुवाटार बैठकबाट लिएका थिए । त्यसयता ठूला तीन दलका शीर्ष नेताबीच अनौपचारिक वा अनौपचारिक कुनै वार्ता भएको छैन । बरु प्रधानमन्त्री दाहाल संवाद र वार्ताका कामहरू छल्दै जिल्लातिरका पार्टी कार्यक्रममा केन्द्रित देखिएका छन् ।

उद्घाटन र रिबन काट्ने कार्यक्रमहरूमा सामेल नहुने, आफ्नो कार्यकाललाई संविधान कार्यान्वयनमा केन्द्रित गर्ने प्रतिबद्धतासहित पाँच महिनाअघि प्रधानमन्त्री बनेका दाहाल शुक्रबार बिहान सरकारी वकिल सम्मेलन उद्घाटन गर्न प्रज्ञा प्रतिष्ठान पुगे । त्यसपछि मध्याहनमा गोरखा चनौटेमा कालिका जलविद्युत् केन्द्र उद्घाटन गर्न दौडिए । त्यस्तै गोरखा महोत्सव उद्घाटन गर्न सदरमुकाम झरे । बिहीबार बिहान मन्त्रिपरिषद् बैठक सकेर उनी धादिङ महोत्सव उद्घाटन गर्न धादिङबेसी गए । आइतबार मन्त्रिपरिषद् बैठकपछि माउन्टेन टीभीको मल्टिच्यानल उद्घाटन गर्न याक एन्ड यति होटल पुगेका थिए । बुधबार कैलालीमा पुगेर कृषि आधुनिकीकरण परियोजना उद्घाटन गरे । त्यसपछि पार्टीको सात नम्बर प्रदेश स्तरीय प्रशिक्षणलाई सम्बोधन गर्नतिर लागे ।

मंगलबार सुर्खेतमा कार्यकर्तालाई प्रशिक्षण दिँदै गणतन्त्र, संघीयता, धर्मनिरपेक्षता, समावेशी लोकतन्त्रजस्ता परिवर्तन उल्टाउने प्रयास भइरहेको जिकिर गरे । सोही दिन हुम्लामा आमसभा सम्बोधन गर्न पुगे । पुस ३ गते विराटनगरमा पार्टीकै प्रशिक्षण कार्यक्रममा पुगी राष्ट्र विखण्डन गर्ने प्रयास भइरहेको जिकिर गर्दै उनले आफूलाई र माओवादीलाई त्यस्तो सह्य नहुने टिप्पणी गरे । यी सबै मन्तव्यमा प्रमुख प्रतिपक्षी एमालेलाई उनले तारो बनाए ।

‘एमालेले ५ नं प्रदेशको कुरा उठाएको मात्र सीमांकनका लागि होइन, यसभित्र संविधान कार्यान्वयन नगर्ने र संघीयता उल्ट्याउने उद्देश्य लुकेको छ, उसका सबै क्रियाकलाप संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्रलाई कमजोर पार्ने र एकात्मकता तथा उच्च जातीय अहंकारवादी योजना कार्यान्वयन गराउन केन्द्रित देखिन्छन्,’ दाहालले विराटनगरमा भनेका थिए, ‘अहिले संशोधन प्रस्ताव पेस हुन नदिने, निर्वाचन विधेयक पास गर्न नदिने, स्थानीय चुनाव गर्न नदिने र संविधान कार्यान्वयनमा भाँजो हाल्ने खेल भइरहेको छ ।’

यसैगरी दाहाल पुस २ गते भरतपुरमा आदिवासी जनजाति महासंघ सम्मेलन उद्घाटन गर्न गए । त्यसै दिन कुलेखानी क्षेत्रको निरीक्षण गर्न पनि भ्याए । त्यसको अघिल्लो दिन प्रदेश नम्बर ४ को पार्टी प्रशिक्षण उद्घाटन गर्न पोखरा गए । त्यसैको अघिल्लो दिन केबलकार उद्घाटन गर्न चन्द्रागिरिको डाँडो पनि चढे । त्यसैको सेरोफेरोमा लहान, मिर्चैयालगायत ठाउँमा पुगे ।
शनिबार (आज) उनी रोल्पा जाँदैछन् । त्यहाँ सहिदमार्ग अवलोकन गर्ने कार्यक्रम रहेको माओवादी केन्द्रकी प्रवक्ता पम्फा भुसालले बताइन् । ‘रोल्पाको कार्यक्रम सकेर प्रधानमन्त्री रुकुम जानुहुन्छ, त्यहाँ चुनवाङमा गुरिल्ला ट्ेरल उद्घाटन गर्ने कार्यक्रम छ, पर्सि दाङमा पार्टीको प्रशिक्षण र बैठक सकेर काठमाडौं फर्कनुहुन्छ,’ शुक्रबार उनले भनिन् ।

यस्ता दर्जनौं कार्यक्रमहरूमा प्रधानमन्त्रीको अधिकांश समय बितिरहेको छ, तर संविधान कार्यान्वयनका लागि आवश्यक निर्वाचनका लागि क्षेत्र निर्धारण आयोग, प्रतिनिधिसभा सदस्य निर्वाचन ऐन, राष्ट्रिय सभा सदस्य निर्वाचन ऐन हालसम्म संसदमा आएका छैनन् । ती ऐनहरूको हालसम्म मस्यौदासमेत तयार हुन नसकेको गृह मन्त्रालय
स्रोतले बतायो ।

प्रधानमन्त्री बन्दा सुरुमा उद्घाटन र रिबन काट्न नलाग्ने वाचा गरेका दाहाल मुख्य प्राथमिकताहरू पन्छाउँदै रिबन काट्न सक्रिय रहेको टिप्पणी हुन थालेको छ । प्रमुख प्रतिपक्षी एमालेले सीमांकन हेरफेरलगायत संशोधन प्रस्ताव मान्य नहुने भन्दै संसद अवरोध गरेको तीन साता नाघिसक्दा हालसम्म ठोस कुराकानी उनले गर्न सकेका छैनन् । बरु काठमाडौं बाहिरका कार्यक्रमहरूमा सहभागी भएर उनले एमालेलाई गाली गर्ने काम मात्रै गर्दै आएका छन् । सत्ता–प्रतिपक्षी दलका दोस्रो तहका नेताहरूले संवादलाई अनौपचारिक तहमा गति दिए पनि दाहालका साथै कांग्रेस सभापति देउवालगायत शीर्ष नेताहरू इच्छुक नदेखिँदा संवाद अघि बढ्न सकेको छैन ।

माओवादी केन्द्रको पछिल्लो पोलिटब्युरो बैठकले संगठन निर्माण, बिस्तारमा सक्रिय हुने, त्यस क्रममा सबै प्रदेशका प्रशिक्षण कार्यक्रममा प्रधानमन्त्री तथा पार्टी अध्यक्ष दाहाल सहभागी हुने निर्णय लिएको थियो । सरकारका अन्य मन्त्रीहरू पनि आफ्नो प्रदेशको कार्यक्रमहरूमा सहभागी भइरहेका छन् ।

‘हिजोमात्रै तीन नेता बस्नुभएको हो, अब ११ गते सभामुखले बैठक बोलाउनुभएको छ, त्यहाँ पनि कुराकानी भइहाल्छ,’ दाहाल निकट माओवादी केन्द्र हेडक्वार्टर नेता वर्षमान पुनले कान्तिपुरसँग भने, ‘एमालेसँग अनौपचारिक कुराकानी त चलिरहेकै छ । संवादै नभएको भन्ने कुरा सही होइन ।’

प्रवक्ता भुसालले पनि यसबीच अन्तरपार्टी कुराकानी चलिरहेको भन्दै पार्टीका आन्तरिक कार्यक्रम सकिने चरणमा रहेकाले अब प्रधानमन्त्री काठमाडौं बस्ने बताइन् । ‘जिल्लातिर गए पनि प्रधानमन्त्री बेलुका त काठमाडौं आइराख्नुभएकै छ,’ उनले भनिन्, ‘राष्ट्रिय महत्त्वका कार्यक्रम पन्छाउन मिल्दैन, त्यसैका लागि जिल्ला जाने क्रम बढेको हो । अब काठमाडौं बस्नुहुन्छ ।’