नरेन्द्र ढकाल/गोरखा
माघ ५ गते । नेपाल मै पहिलो पटक बनेको क्यान्टिलिभर पुल स्थानीय सरकारलाई हस्तान्तरण गरिएको छ । भुकम्प पछि उत्तरी गोरखाको यारु बगर र स्यार खोला निर्माण गरिएको उक्त पुलको बुधबार एक कार्यक्रमका विच धार्चे र चुमनुब्री गाउँपालिकालाई हस्तान्तरण गरिएको हो । ‘भुकम्पले पिडामा रहेका मानिसहरुलाई थोरै भए पनि सहयोग गर्न पाउँदा खुसि लागेको छ’ बेलायती सहयोग नियोग नेपालका बरिष्ठ पुर्वाधार सल्लाहाकार लियोनार्ड टेडले भने । धार्चे गाउँपालिकाको यारुबगर स्थीत बुढीगण्डकी नदीको किनार र चुमनुबीको स्यार खोला किनारमा पहरा खोपेर पुल बनाइएको छ ।
यूके एडको आर्थिक सहयोगमा सामर्थ–नेपाल बजार बिकास कार्यक्रम अन्र्तगत निर्माण भएको उक्त पुलको डिजाइन तथा निर्माण व्यवस्थापनको काम स्वीट्जरल्याण्डको एएफ–आइटेको लिमिटेडले र स्टीलको निर्माण तथा जडान बालाजु यन्त्रशाला प्रा.लिले गरेको हो । ‘हामीले निकै छोटो अबधीमा राम्रो काम सम्पन्न गरेका छौ, अब यसको जिम्मा स्थानीय सरकारलाई जाँदै छ’ क्यान्टिलिभर पुलको प्राविधिक पक्ष बारे जानकारी गराउँदै इटेका प्राविधिक सल्लाहाकार विष्णु शाहले भने । स्टील प्रयोग गरेर बनाइएको उक्त पुल धार्चेमा १२५ मिटर लामो छ भने त्यसको पैदलबाटो ५५ मिटर रहेको शाहले बताए ।
त्यसैगरी चुमनुब्रीमा निर्माण गरिएको दोश्रो मार्ग ९० मिटर लामो र १२६ मिटर पहुँचमार्ग रहेको छ । उत्तरी गोरखा आवतजावत गर्ने करिव ८ हजार मानिस उक्त पुल भएर यात्रा गर्ने शाहको भनाई छ । ‘यो पुलले यस क्षेत्रका जनता र यहाँ आउने पर्यटकलाई हिढडुल गर्न सजिलो हुन्छ भन्ने हाम्रो अपेक्षा हो’ उनले भने । युके एडको वित्तीय सहयोग प्राप्त अडाम स्मिथ इन्टरनेशलनद्धारा बनाइउको उक्त पुल निमार्णका लागि मनास्लु संरक्षण क्षेत्र परियोजना र जिल्ला समन्वय समितिको समन्वय रहेको थियो । उक्त दुई वटा पुल निर्माणका लागि करिव ८ करोड रुपयाँ खर्च भएको छ । जसमध्ये धार्चेको लागि ३ करोड ७५ लाख र चुमनुब्रीमा ४ करोड १५ लाख खर्च भएको निर्माण संस्थाले जानकारी दिएको छ ।
बुधबार जिल्ला समन्वयको सभाहल आयोजित एक कार्यक्रमका विच उक्त दुबै पुल क्रमश धार्चे गाउँपालिका सन्त बहादुर गुरुङ र चुमनुब्रीका धन बहादुर गुरुङलाई हस्तान्तरण गरिएको हो । कार्यक्रममा बोल्दै दुबै गाउँपालिका अध्यक्षहरु पुल निर्माण पछि उत्तरी गोरखामा रहेको नाकाबन्दी खोलिएको बताए । ‘बाटो नभएर उत्तरी गोरखामा नाका बन्दी थियो, अब खुल्ला भएको छ’ चुमनुब्री गाउँपालिका अध्यक्ष धनबहादुर गुरुङले भने । हेलिकप्टर मार्फत महंगोमा दैनिक उपभोग्य सामान ढुवानी गरेर जिवन धानेका स्थानीयले अब पैदल मार्ग मार्फत सामान लैजान सक्ने भन्ने उनले खुसी व्यक्त गरे ।
यसैगरी धार्चे गाउँपालिका प्रमुख सन्त बहादुर गुरुङले क्यान्टिलिभर पुलले उत्तरी गोरखाको परिचय थपेको बताए ‘हामी उत्तरी गोरखालाई मनास्लु हिमालसँग मात्र जोडेर परिचय गराउथियौं अब क्यान्टिलिभर पुल पनि त्यहाँको परिचय बन्न पुगेको छ ।’ भुकम्पले क्षतिसँगै अवसर पनि ल्याएको भन्दै गुरुङले पुल बने पछि स्थानीयलाई आवतजातमा सहज हुनुका साथै पर्यटन प्रर्वद्धनमा टेवा पुग्ने बताए । जिल्ला समन्वय समितिका प्रमुख अशोक कुमार गुरुङको अध्यक्षमा भएको कार्यक्रममा उपस्थित भएका सस्कृति पर्यटन तथा नागरिक उड्यन मन्त्रालयका सहसचिव डण्डुराज घिमिरे, उद्योग मन्त्रालयका सहसचिव डाक्टर गोपिकृष्ण खनाल, स्थानीय बिकास अधिकारी नारायण आर्चाय लगायतले मन्तव्य राखेका थिए ।
कार्यक्रममा उक्त पुल निर्माण अघि, निर्माणाधिन अवस्थामा र पछिको श्रब्य दृष्य सामाग्री समेत प्रस्तुत गरिएको थियो । भौगिलिक विकटता, मौसमको कारण देखाउँदै जिल्ला सदरमुकाममा गरिएको कार्यक्रममा पुलको फोटो बनाएर स्थानीय तहका प्रमुखहरुलाई पुल हस्तारण गरिएको हो ।
